Get Adobe Flash player

Clocks ساعت

پنجشنبه, ۱۷ ژانویه ۲۰۱۹
پنجشنبه, ۲۷ دی ۱۳۹۷
پنجشنبه, ۱۰ جمادی الاول ۱۴۴۰

Calendar جنتری

ژانویه 2019
دسچپجشی
123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031

Who's Online مهمانان آنلاین

ما 145 مهمان و بدون عضو آنلاین داریم

غازی امان الله خان

اولین لویه جرگه در زمان امان الله خان

اولین لویه جرگه در زمان امان الله خان

جشن حکومت شاهی محمد ظاهرشاه

جشن زمان شهید سردارمحمد داؤد خان

شهید سردار محمد داود خان

dawd S

تاریخچه ساخت ارگ کابل یا قصر ریاست جمهوری

1919 شاه امان الله خان شاه افغانستان

شاه امان الله خان شاه افغانستان 1919

(1957) محمد ظاهرشاه در ماسکو

(1957) محمد ظاهرشاه در ماسکو

نمای تاریخ تصویری فغانستان

Afghanistan Hestori 200

نمای تاریخ تصویری فغانستان

د اسټراليا اوښبه افغانان

Afghan Austerlia 1 200

د اسټراليا اوښبه افغانان

مرحوم مدیر صاحب الدین

sahebdin

مرحوم مدیر صاحب الدین

بنیاد خیریه پیمان

Paiman Charity Foundation 2017 200 TUM

بنیاد خیریه پیمان
Paiman Charity Foundation
www.paimanfoundation.com

ویب سایت جدید ولایت لوگر

خطاطي نستعليق آنلاين

logo ass

کمپیوتر سرویس

آموزش حج وعمره همراه با عکس

تانجانت بورد پښتو

ویب سایت جدید ولایت لوگر

رئیس جمهور محبوب ما محترم داکتر محمد اشرف غنی احمدزی

د پښتو ژبی نوی فونتونه

دپښتو درسونه کتاب

د رياضي لومړی کتاب ـ تر ۹ ټولګي

د ریاضی دوهم کتاب

Math Book GCSE 2 200

دریاضی دریم کتاب

مرحوم تورن جنرال نصرالله خلیل

محمد ابن عبدالوهاب عربی

کمپیوتر سرویس

دو روز پي در پي

du ruze paidarpai

انجمن کلتوری افغانها در سویدن

آموزش نماز برای کودکان

کتابخانۀ دانشنامۀ افغان

Map of Country نقشه کشورها

نعت عالم شوقی

Naat Alem 200

مسجد آنلاین

www.kodakan.se

kodakan afghan 200

Afghanistan افغانستان

imagescak6d4un 200

بازی اطفال با گل

blommor aa

تظاهرات گستردۀ افغانها مقابل سفارت امریکا

اختره ته راغلۍ

Akhtara 200

آشپزخانه کوچک من

Home خانه

فرهنگ شکایات

فرهنگ شکایات

نوشته ی محمد اسماعیل یون
برگردان از پشتو به دری: مصطفی عمرزی

shutterstock 00157 400یادآوری:

اين مقاله در شماره ي 2- 1387 شمسی نشريه ي «قلموال» به عنوان سرمقاله، نشر شده است.
در سه دهه جنگ، روي اکثر ارزش هاي افغانستان، ابر های ابهام گسترده شدند. بسياري از معيار هاي عرصه ی زنده گي، كمرنگ شده اند. مردم، راه را گم كرده اند. درست و نادرست، خدمتگار و تخريبكار، اکثراً مکتوم مانده اند.
بوته ی انتقاد، پيش از وقت رشد كرده است. پس از رژيم اختناقي (امارت طالبان)، ديموكراسي مهارگسیخته فرا رسيد. دشواري ديگر اين است كه مردم را در طی طریق سياسي، دچار هرج و مرج می کنند.

 روند انتقادات بي هدف از آخرين روز هاي حاكميت ببرك كارمل آغاز يافت. كارمل در آغاز، ورود اتحاد شوروي را براي خود فخر مي دانست، ولي پس از آن كه جنگ شدت گرفت، مسووليت حضور روسان را به گردن حفيظ الله امين انداخت. وی در اواخر  حاكميت اش، بالای بعضی اعضای حزب و چهره هاي مطرح حكومت نيز انتقادات تندي كرد. داكتر نجيب الله، اين جريان را ادامه داد. او در يك نشست خلقيان و پرچميان، از مخالفت آن ها سرپيچيد و گفت كه نه خلقي است و نه پرچمي! بعد كتابي حاوی سخنراني هاي انتقادي به نام «انتقاد و انتقاد از خود» انتشار يافت.

در اواخر حاكميت داكتر نجيب الله، اكثر ماموران بُلند رتبه و پايين رتبه ي حكومتي، آغشته به انتقاد شدند. آنان به جای اين كه ظرفيت های خود و كشور را بسنجند و راه بيرون رفت از بحران را انگشت بگذارند، همه از يك سر، دامان انتقاد را گرفتند.

در حاكميت هرج و مرج تنظيمي، انتقاد به گونه ای عام شد كه رهبران و جنگسالاران تنظيمي در كُل، معافيت حاصل كردند. در آن زمان، وضع چنان نابسامان بود كه از سطح انتقاد بالا رفت و «بدون شمشير» (طالبان)، راه نجات میسر نمی شد.

 در حاكميت زورسالاری طالبان، انتقاد در سطح داخلي و حكومتي، معادل كفر بود. تنها راديو ها و رسانه هاي خارجي بودند كه مي توانستند با طالبان مقابله كنند. در داخل، زبان و قلم هركسي از كار باز مانده بودند. روی رسانه ها، گرد های سانسور می نشستند.

 پس از واژگوني حكومت طالبان كه باد ناگهانی مردمسالاري وزيدن گرفت، باز هم قلم ها تيره شده و افسار زبان ها رها می شوند. هر چه در دهان هركسي مي آید، به بيان آن مي پردازد. اين روند تا هنوز ادامه دارد. شگفت اين است كه تمام رسانه هاي دولتي، غير دولتي و افراد مصمم اند در تبليغات منفی نقش گيرند؛ اما هيچ آدرسی وجود ندارد مسووليت را بر دوش بگيرد.

مدتی قبل، راديوی آزادي در يك ميزگرد، وزيري را دعوت كرده بود تا به پرسش ها و شكايات مردم، پاسخ بگويد. وزير صآحب به جای اين كه پاسخ شكايات مردم را بدهد، در شكايت کردن، جلو افتاده بود. ميزبان راديو به وزير صآحب می گوید: «بس است وزير صآحب! آگاه شديم. ما شما را براي اين دعوت كرده بوديم تا به شكايات مردم پاسخ بگویید. شما كه خود شكايت مي كنيد! پس شكايت شما را چه كسي پاسخ دهد؟»

اكنون تمام ارگان هاي دولتي بدون شكايت و انتقاد، كار ديگري نمي كنند. دو ارگان بزرگ دولت،‌ قضا و به ويژه پارلمان، تمام مشكلات را از آن حكومت مي دانند. آنان خود را تنها وقف انتقاد كرده اند و به انتقاد، كار نیز مي گويند. اين در حالي ست كه اكثر اعضای شورا، مهمترين اعضای حكومت بودند. آنان در آن زمان، چه گلی به آب داده اند كه حالا بر مسوولان حكومتی، انتقاد مي كنند. در ولسي جرگه، وکیلانی انتقادات تند و زیاد مي كنند كه پيش از اين در حكومت، بيش از ديگران كرسي داشتند و حالا بيشتر از ديگران از حكومت، باج مي گيرند.

روند انتقاد حتي تا معاونان رياست جمهوري رسيده است. معاونان رييس جمهور نیز بالای دولت، انتقاد می کنند. نزديك است روند ناسالم انتقاد تا مقام رياست جمهوري برسد. در اين جا پرسشي به میان مي آید كه كار را چه كسي انجام مي دهد؟ دوستي دارم كه دم هاي ماران و گژدمان را مي داند. برايم گفت در پشاور، هندویي نزدم آمد و گفت: پير صآحب! برايم يك دم بده. برايش گفتم: دم چه چيزي؟ گفت: در سقف خانه ام مار گردش مي كند. برايم دم بده تا مار را گم کند و او را پايين بیآورد. چندين مراتبه به سرش دم و چف كردم. بعد برايش گفتم: اين دعا را چند بار گفته و بعد براي مار بگو كه به حكم خدا و به اجازه ي پير صآحب، پایین بیا!

هندو به خانه اش رفت، اما فردا عصر دوباره آمد و گفت: تو برايم اجازه داده بودي تا مار را دم کرده، بعد بگويم كه به حكم خدا و به اجازه ي پير صآحب پایین بیا! خوب، من اين کار را کردم تا مار پايين بيآيد، ولي  چه كسي او را بگيرد؟ گفتم: خودت او را بگیر! هندو بسيار با هراس گفت: پير صآحب! اجازه ات را دوباره بگير تا مار مرا نگزد. 

پرسش این جاست كه انتقاد آسان است و هركسي مي تواند انتقاد كند، ولي راه حل كدام است؟ چه كسي می تواند مشكل را کند؟ اگر ماموران حكومت، پارلمان و قضا، همه انتقاد کرده و كار نكنند، اين «مار» مشكلات را چه كسي بگيرد؟

جامعه، تنها با انتقاد سامان نمي يآبد. رفاه جامعه، كار و تلاش مي خواهد. كسي كه كار مي كند، در جست و جوي ابزار است. كسي كه كار نمي كند، دلیل می گوید. انتقادات بسيار، جامعه را به معافيت انتقاد، آغشته مي كنند.

انتقاد، زماني خوش است كه به جا و به موقع باشد؛ دارای راه حل بوده و جامعه نیز دارای  نظم، ظرفيت و امكانات كامل باشد. به جای سخنان و انتقاد مفرط، كار کوچکی نيز بسيار سودمند است.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

بیرق ملی افغانستان

afghanistan

image 006 image 006 image 006

ساینس ، طب و معلومات علمی

حقیقت در یوتیوب

youtube

الحاج محمد شاه پيمان

salim abed paiman 200

جنتری یا تقویم سال ۱۳۹۷

Jantari Afghani 1397 200

!آدرس و شماره های تماس تمامی سفارتخانه ها مقیم کابل

په پيښور کښي د ضا خېل په مدرسه

آشپزی افغانی

dast pukht afghani 180

آشپزی افغانی و غذا های لذیز افغانی

تاریخی، سیاسی، فرهنګی ، کلتوری او اجتماعی کتابونه

تلویزیون آشنا

daritvplayer

نماز ستون دین

Namaz Ston Din 1 200

د آشنا تلویزیون وروستی خپرونه

player240

مرحوم داکتر عزیزالله لودین

dr. azizullah lodin 200

ښاغلۍ محمد رسول باوری

bawari 200

استاد شاه محمود محمود

Ustad Shah Mahmood Mahmood 200

د ارګ تاریخچه

باغ بابر

پښتانه اصلاً څوک دي ؟

فال حافظ

hafez copy

سه هزار سال دروغ درتاریخ ایران

Tamuli Dar Bonyan Jalyat 200

!بیستمین سالروز پیروزی مجاهدین بر همه مبارک باد

ننگرهار مشاعره

پرویز شگیوال

Saraji Atal سراجی اتل

سمیع الله تړون

Rates widget

Currency Converter

شعر پښتو

برنج گل لاله

loga

شرکت حسابداری الیاس

Elias S

ښاغلی سمیع الله تړون

Samiullah Taron 200

ښاغلی سنګر مل عارفزی

ویدیو کلپ کارتون برای اطفال خورد سال

Statistics

سیستم عامل
FreeBSD
پی اچ پی
7.1.26
MySQLi
5.7.24-log
زمان
11:28
ذخیره ساز
فعال شده
Gzip
غیر فعال
کاربران
1
مطالب
1370
نمایش تعداد مطالب
1028463

اخبار جدید

تاریخچه مختصر بچه سقاو

Login Form

Copyright © 2017. All Rights Reserved www.haqiqat.se حقیقت

Innehållsansvarig: Mohammad Shah Paiman, 073- 939 46 22 - e-post: abed_salim@hotmail.com www.haqiqat.se All Rights Reserved.